Rijden
Motorrijden in de stad
In de stad volgen de keuzes elkaar snel op, van kruising naar stilstand en weer naar optrekken. De snelheid blijft laag, en juist daardoor gebeurt alles dicht bij het voorwiel en de spiegel. Een deur zwaait open, een bestelbus vult de bocht en een voetganger stapt tussen geparkeerde auto's door. Zicht is je eerste hulpmiddel: een plek vanwaar je de kruising in kijkt en een automobilist jou kan zien. Die plek verschuift met de geparkeerde rij, de putdeksel en het gat dat je nog overhoudt.
Zicht vóór de kruising
Je nadert een kruising zo dat je langs de auto voor je heen kunt kijken, of ver genoeg erachter blijft om zijn remmen te zien. Een bestelbus maakt van de strook een muur, en achter die muur zien jij en het kruisende verkeer elkaar niet. Je wacht, of je schuift een stukje opzij als de ondergrond dat toelaat, tot het zicht op de kruising terug is. De plek in de strook volgt dat zicht, en ze ligt niet vast aan de linker- of de rechterkant.
Bij stapvoets rijden wil de motor een beetje gas, een slippende koppeling en vaak een lichte achterrem, anders zoekt het stuur zijn lijn. Zonder dat beetje stabiliteit kijk je naar de zijstraat terwijl de motor een eigen koers pakt. Alleen naar de grond kijken mist de fietser die al in de kruising staat, en alleen ver weg kijken legt een putdeksel in je lijn. Je blik wisselt tussen het verre verkeer, de ondergrond dichterbij en de spiegel, omdat een auto van achteren je gat kan sluiten.
Deuren, fietsers en mensen te voet
Geparkeerde auto's zijn geen wand waar je langs scheert, want een deur komt zonder richtingaanwijzer en heeft de breedte van een arm. In het bereik van die deuren heb je weinig ruimte om te wijken zonder een fietser of de naastgelegen strook te raken. Een betere plek ligt vaak iets verder van de geparkeerde rij, zolang tegenliggers ruimte houden en de ondergrond schoon blijft. Een lege parkeerplek is geen inham, want daar kan juist een deur uit openzwaaien terwijl jij de rij leest in plaats van een vaste streep.
Fietsers zijn smal en bewegen toch breed, en wie over zijn schouder kijkt kondigt daarmee een zwenking aan. Geef die fietser de ruimte om te zwenken, en rijd pas voorbij als je het eind van die beweging hebt gezien. Voetgangers komen tussen auto's vandaan, bij een oversteekplaats en vanaf een vluchtheuvel, vaak zonder naar het verkeer te kijken. Een bestelbus staat half op de rijbaan, en achter die bus kan een kind of een fietser vandaan komen terwijl jij nog de ruimte hebt om te stoppen.
In de straat let je hierop
- Kruising
Je nadert een kruising met zicht in de zijstraat en met een snelheid waarbij je nog kunt stoppen voor iemand die alleen naar auto's kijkt.
- Deuren
Je houdt ruimte tot geparkeerde auto's, want een deur gaat zonder seintje open en bij lage snelheid heb je weinig uitweg.
- Fietsers en voetgangers
Je geeft een fietser ruimte om te zwenken en je rekent op een voetganger die tussen twee auto's vandaan stapt.
- Ondergrond
Je verlegt je lijn voor een putdeksel, natte verf of een sleuf, en je blijft daarna op een stuk waar je nog zicht en een uitweg hebt.
Langzaam houdt je in het verkeer
Lage snelheid is geen excuus om naast een bus te blijven hangen of de rij geparkeerde auto's als vanzelfsprekend te nemen. Ze geeft je tijd om te kijken, mits de motor stabiel blijft en je blik verder reikt dan het achterlicht direct voor je. De kruising lees je voordat je erin staat, en een bestelbus die het zicht wegneemt is een reden om te wachten tot je weer ziet. De stad blijft leesbaar zolang je tempo bij die leesbaarheid past en de motor onder je niet een eigen lijn zoekt.
Je plek in de strook verandert met zicht, ruimte, ondergrond, het verkeer en het gat dat nog open is. Een fietser, een natte streep of een openslaande deur mag die plek verleggen, waar een vaste kant van gisteren dat niet voor je doet. Morgen staat er een auto dichter op de rijbaan, of er ligt een putdeksel waar je gisteren nog schoon asfalt zag. Kies de plek opnieuw bij elke straat, met het verkeer, de bocht en een uitweg als redenen die meetellen.
